Hôm qua, CME tiếp tục ra thông báo nâng mức ký quỹ cho các sản phẩm kim loại quý. Sau lần thông báo nâng ký quỹ cuối tuần trước, nhiều quan điểm cho rằng CME đang tìm cách “thao túng” giá kim loại quý, đặc biệt là giá bạc.

Từ trước đến nay, tôi rất bài xích những quan điểm cho rằng các sàn giao dịch hàng hóa đang thao túng giá. Vì cơ bản, họ không có lý do để làm như vậy. Tuy nhiên, sau thông báo ngày hôm qua, tôi bắt đầu băn khoăn, liệu việc nâng ký quỹ lần này có thực sự chỉ mang tính quản trị rủi ro?

Ký quỹ

Mục đích cơ bản của việc sử dụng ký quỹ trong giao dịch phái sinh là để đảm bảo các thành viên thị trường sẽ có khả năng thực hiện các nghĩa vụ thanh toán của họ (trong trường hợp thua lỗ). Chính vì mục đích này mà ký quỹ thường được thay đổi khi biên độ biến động (volatility) tăng/giảm, hoặc giá tăng/giảm một mức đáng kể trong thời gian ngắn (đây là hai biến số sẽ khiến mức thua lỗ của nhà đầu tư tăng/giảm, vì thế phải nâng/giảm ký quỹ)

Mặc dù giá trong phiên 29/12 giảm mạnh, nhưng biến động này là do quyết định nâng ký quý trước đó buộc nhà đầu tư phải tất toán bớt vị thế của họ. Đồng thời giá giảm sâu cũng sẽ làm giảm mức độ thu lỗ tiềm tàng. Nói cách khác, không có lý do rõ ràng để CME nâng ký quỹ trong ngày hôm qua.

Tạm bỏ qua nguyên nhân đằng sau quyết định của CME. Câu hỏi mới là liệu lần nâng ký quý này có bẻ gãy được xu hướng tăng của giá bạc không?

Tôi vẫn duy trì quan điểm tích cực đối với giá kim loại quý, cả vàng và bạc. Yếu tố hỗ trợ chính đằng sau xu hướng tăng lần này của giá bạc là sự khan hiếm (hay ít nhất là sự lo lắng về khả năng khan hiếm của nguồn cung bạc). Việc CME nâng ký quỹ không làm thay đổi thực tế này.

Có lẽ CME (cũng giống như Việt Nam) cho rằng động lực đằng sau đợt tăng giá hiện tại là hoạt động đầu cơ. Việc nâng ký quỹ có thể loại bỏ một phần những nhà đầu cơ nhỏ lẻ, nhưng những nhà đầu cơ tổ chức thì vẫn còn, và động lực thúc đẩy giá vẫn còn. Khi đó, xu hướng tăng có thể chậm lại, nhưng khó có thể chấm dứt, chừng nào còn chưa có những giải tỏa thỏa đáng về nguồn cung.

Nguồn cung bạc

Sự thiếu hụt nguồn cung bạc, một phần được thể hiện thông qua biến động của lãi suất cho thuê bạc, mà chúng tôi đã nhiều lần đề cập và giải thích. Tuy nhiên, nó không chỉ dừng lại ở những số liệu tài chính, loại dữ liệu mà nhiều người lo ngại có thể bị thao túng.

Trong vòng 5 năm vừa qua, sản lượng bạc toàn cầu đã sụt giảm trong phần lớn các năm. Phần lớn sự sụt giảm này đến từ Mexico, quốc gia không có trữ lượng bạc lớn nhất nhưng đang có sản lượng khai thác bạc lớn nhất (20% - 25% sản lượng toàn cầu).

Sản lượng bạc của Mexico giảm trong năm 2025 bởi sự tác động đồng thời của nhiều yếu tố.

Đầu tiên là do sản lượng của một số mỏ cũ, đã khai thác lâu đời như San Julián, Mercedes, Bolañitos, San Rafael, Dolores và San Dimas sụt giảm, đang trong quá trình tiến tới đóng cửa. Một số mỏ mới sẽ được bắt đầu khai thác, nhưng vẫn chưa đủ khả năng để bù đắp cho sản lượng của các mỏ cũ.

Các điều luật cấm khai thác lộ thiên và các quy định về thẩm định môi trường mới của Mexico làm chậm quá trình thăm dò và phát triển mỏ mới cũng như giảm sản lượng mới. Riêng Mexico, CAGR được dự báo sẽ giảm 2.9% mỗi năm xuống còn 200.6 triệu oz vào năm 2030. Toàn cầu, CAGR được dự báo ở mức -0.9%, sản lượng giảm xuống còn 901 triệu oz vào năm 2030.

Bạc ở Việt Nam

Mặc dù bạc là ứng cử viên mới cho việc tích lũy tài sản tại Việt Nam, nhưng giá bạc tại Việt Nam tại thời điểm này không phải là một lựa chọn tốt để mua. Xét từ quý 3, chênh lệch giá bạc Phú Quý (đại diện diện cho giá bạc Việt Nam) và giá bạc thế giới, so với giá bán luôn duy trì khoảng 18% - 20%, cao gấp 3 lần so với giá vàng. Đây là mức premium mà cá nhân tôi không thực sự thấy yên tâm để mua.

Đặc biệt, trong phiên 29/12, khi giá bạc thế giới giảm mạnh, giá bạc Phú Quỹ chỉ giảm nhẹ, đẩy mức chênh lệch tăng vọt.

Nếu mong muốn nắm giữ bạc, tôi cho rằng chúng ta nên chờ đợi giá bạc ổn định hơn, sau đợt tăng phi mã vừa rồi, nhất là sau những lần nâng ký quỹ liên tục vừa rồi của CME. Thời điểm tốt nhất có thể là sau Tết Âm lịch.